Toespraak Edo Fennema 22 februari herdenking
Edo Fennema namens de Stichting In Paradisum (foto 2009)
Herdenking bij monument “De Schommel” op de Raadhuishof,
de voormalige Oude Stadsgracht
Nijmegen 22 februari 2012
Voordracht de Schommel 22-02-2012. Edo Fennema Stichting in Paradisum.
Leegheid
Het was gisteren nog Carnaval. En vandaag in de katholieke traditie, is het As-woensdag. In de kerk krijgt men een askruisje op het voorhoofd. –Memento Mori, gedenk te sterven-.
22 februari 1944, was een carnavalsdinsdag. En om half twee voltrok zich plots en snel het grootste geweld uit de Nijmeegse geschiedenis van zeg maar 3000 jaar. En de volgende dag was gehuld in Leegheid, vuur, stank en as. Dus een Aswoensdag in alle opzichten. As en leegte voor Nijmegen in concreto. Ik kan me niet herinneren, dat we sedert 1993 eerder een herdenking hadden op As-woensdag. Of ben ik het kwijt? Maar Nijmegen was zoveel kwijt.
Op zoek naar Nijmegen van vóór en na het Bombardement, en van vóór en na de Market Garden en van vóór en na de Duitse represailles, kom je steeds Leegte tegen, alsof ze er niet was, alsof ze er niet toe deed!
Bijvoorbeeld onze stadsarchitectuur, heden ten dage, volgt U het traject; Met uitzondering van onze marktdagen, is het Kelfkensbos een lege kale plek, waar je niet weet wat je daar zult doen. Plein 1944 is sedert de oorlog een plaats, waar men nooit goed invulling aan heeft kunnen geven. En verderop in het pad van de Vliegtuigen, dus de Vuurvogels en Drakenwagens, kijken we over het stationsplein. Voor velen, die uit de trein komen een eerste kennismaking met Nijmegen.
Men zal daar denken; ”wat is hier gebeurd?”.
Maar dit geldt ook voor het zoeken naar de overledenen uit de oorlog. Wanneer we hun gang volgen van destijds, in een symbolisch Lege kist, met een gigantische menigte, zaterdag 26 februari 1944, komen we nu uit bij de Begraafplaats Graafseweg, aan de buitenkant van het vooroorlogse Nijmegen . De begraafplaats lijkt moeilijk bereikbaar en is slecht definieerbaar. Op de plek waar toen 500 Nijmegenaren ineens begraven werden, doet niets meer daaraan herinneren. Het is een klein plantsoen, met gras en mos, waarvan de welvingen en verzakkingen met een goed oog bespeurbaar zijn. Er is wel een indrukwekkend monument gekomen, helaas met het opschrift-Vergissingsbombardement-.Alsof Nijmegen, niet echt een frontstad was, en niet echt was aangedaan door een gigantisch oorlogsleed.
Op het Daalsewegkerkhof, dus de Daalseweg, waar de meeste slachtoffers na de Graafseweg herbegraven werden, is een vak nr. 38. Het ligt rechtsachter in een niet uitnodigend deel van het kerkhof. Er liggen daar veel slachtoffers begraven, bekenden, en onbekenden, maar ook veel losse lichaamsdelen. Maar weinig in dat vak herinnert daar aan, een vervallen steen daargelaten. Men loopt er gauw langs heen.
Maar Nijmegen wil herrijzen als een Phoenix uit haar eigen as.
Ik noem de bouwactiviteiten en plannen rondom het station. De SchaekMathonsingel is één grote bouwput.
Plein 1944, en daaromheen is ook een gigantisch imposant stedenbouwkundig project geworden.
Men zegt wel, dat Nijmegen, diepgravend bezig is, haarzelf weer terug te vinden.
En ook op het Kelfkensbos is het schitterende Valkhofmuseum verrezen, met veel aandacht voor de wortels van Nijmegen.
Dichter voor ons bereikbaar heeft Joost Rosendaal, die thans voorzitter is van onze stichting, veel onderzoek gedaan naar de –waarheid- rondom het bombardement. Het begrip –Vergissing- wordt als een Niet Waarheid, Ontkenning en Vermijding ervaren. De Gemeente Nijmegen, heeft hier bij deze schommel, het woord –Vergissingsbombardement-, laten vervangen door –Het Bombardement-.
Bart Janssen, die ook bestuurslid is bij ons, is bezig een nieuw boek te schrijven over de overige burgerslachtoffers in de oorlog te Nijmegen.
Onze stichting zet rondom de Herdenking in vak 38 van het Daalseweg Kerkhof houten kruisjes neer, met de namen en geboortedata van 350 bombardementsslachtoffers. Als U wilt, gaat U daar vanmiddag zien en kijken.
Last but not least, ons aller aanwezigheid en betrokkenheid, en herdenken in deze samenstelling, op deze vroegere speelplaats op Aswoensdag 2012. Waarbij we hopen, dat onze kinderen verder zullen werken aan de Voortgang van Nijmegen.
Edo Fennema.
Foto’s 22 februari herdenking
Rubrieken
* Informatie over uitgaan, evenementen, activiteiten, feest, exposities, cursussen, onderwijs, vacatures, business en veel meer in Nijmegen en omgeving vindt u op Nijmegen Online
|
Dit bericht is geplaatst op woensdag 22 februari 2012 en is ingedeeld in de categorieën: Algemeen, Maatschappij, Senioren.
|